Wilt of kunt u niet zomaar alles eten? In de wereld van vandaag vol mogelijkheden is dat gelukkig meestal geen groot probleem. Maar wanneer u zich enkele duizenden meters boven de grond bevindt, kunnen uw dieetbeperkingen uw leven aanzienlijk onaangenamer maken. Het is echter gemakkelijk om dit te voorkomen; een beetje doordachte planning of een vlotte babbel is voldoende.
Eten aan boord is niet meer wat het geweest is
De tijden dat elke vlucht werd veraangenaamd door een goed gevulde doos met allerlei lekkers, die ongeveer halverwege de vlucht werd uitgedeeld door glimlachende stewardessen (of stewards), liggen ver achter ons. Dat zijn tenminste mijn herinneringen aan vakanties uit mijn kindertijd. Of we nu minder dan twee uur naar Athene vlogen of iets langer naar Tunesië, er was altijd een snack aan boord en die was echt rijk en meestal warm.
Tegenwoordig hebben luchtvaartmaatschappijen hun aanpak echter aanzienlijk herzien in het kader van kostenbesparing. Tijdens kortere vluchten krijgt u hooguit een kleine snack in de vorm van een stokbroodje met twee plakjes salami, en als u iets extra's wilt, moet u bijbetalen. Bij langere vluchten (meestal boven de drie uur) is een warme maaltijd natuurlijk nog steeds voorzien – maar de kwaliteit en smaak zijn een andere discussie. Wat echter belangrijker is, is dat de basis bijna zonder uitzondering vlees en producten met veelvoorkomende allergenen bevat.

Laat het niet aan het toeval over
Als u in het vliegtuig dus niet onvrijwillig wilt vasten of gezondheidscomplicaties wilt riskeren, heeft u in principe twee opties. De eerste is om vooraf een maaltijd te bestellen die aan uw eisen voldoet. U moet contact opnemen met de klantenservice van de specifieke luchtvaartmaatschappij (of het reisbureau) en informeren naar de aangeboden mogelijkheden. Voor de zekerheid specificeert u precies welke ingrediënten u vermijdt en vertrouw er niet op dat een medewerker van de luchtvaartmaatschappij bij de term coeliakiepatiënt of veganist automatisch een lijst met mogelijke risico's voor zich ziet. Doe dit ook ruim van tevoren en controleer bij het serveren nogmaals of de maaltijd echt aan de door u aangegeven criteria voldoet.
Ik heb mijn kennissen naar hun ervaringen gevraagd en het verraste me aangenaam dat deze over het algemeen positief waren:
- Ryanair, Italië–Tsjechië: "Volledig tevreden met de veganistische ratatouille."
- British Airways, vlucht naar de VS: "Op bestelling een uitstekende veganistische maaltijd! Standaard bieden ze al één vleesgerecht en één vegetarisch gerecht aan."
- Emirates, Tsjechië–Dubai: "In het aanbod was 'strict vegetarian' het meest geschikt voor mij. Het ontbijt was met boter (die heb ik verwijderd), het hoofdgerecht was veganistisch. Zeer tevreden, het eten was gevarieerder dan het klassieke menu."
- Lufthansa, vlucht naar Singapore: "De vooraf bestelde veganistische maaltijd was geen probleem. Qua smaak was het oké – het ontbijt was bijvoorbeeld goed, ik herinner me dat er fruit bij zat, maar als lunch was er een soort sojaworstje in tomatensaus en dat was niet veel bijzonders."
- "Bij alle luchtvaartmaatschappijen die eten aanbieden was het helemaal prima, via internet met één klik (ČSA, Etihad, Emirates,...), alleen bij China Eastern Airlines ben ik ongeveer drie dagen bezig geweest om uit te zoeken wat ik moest doen en uiteindelijk moest ik naar Parijs bellen."
- Maleisische luchtvaartmaatschappijen: "Op de heenweg was de veganistische maaltijd geen probleem, op de terugweg verontschuldigden ze zich dat ze het verzoek niet konden vinden."
- Emirates, Wenen–Dubai–Bangkok en terug: "Helemaal prima, het eten was perfect, alsof ik thuis kookte. Van Bangkok naar Krabi en terug vlogen we volgens mij met LionAir en daar had ik pech met het veganistische eten – een low-cost maatschappij. De vlucht was echter kort, dus we kochten ons eigen eten voor in het vliegtuig en losten het zo op."
- Korean Air, Australië–Seoul–Praag en terug: "Opgelost met één klik, ik kreeg mijn eten altijd als eerste en het was erg lekker. Alleen een van de gangen was rijst met 'garnalen', maar ze verzekerden me dat het een soort vervanger was. :-)"
- Austrian Airlines, Wenen–Zürich: "Er was alleen een sandwich als snack en er was helemaal geen keuze, alleen ham of kaas."

En hoeveel kost zo'n dienst? Bijvoorbeeld bij Travel Service betaalt u 390 CZK voor een warme maaltijd (indien niet inbegrepen in de ticketprijs), maar een speciale maaltijd kan alleen worden aangevraagd voor vluchten van langer dan 3 uur. (U kunt specifiek vegetarisch, glutenvrij, cholesterolvrij, natriumarm, moslim, lactosevrij of diabetisch eten bestellen. Bestellingen kunnen maximaal drie werkdagen voor vertrek worden geplaatst.)
ČSA heeft zich vergelijkbaar uitgelaten over dit onderwerp: een speciale maaltijd kan alleen worden aangevraagd op langeafstandsvluchten of in business class, uiterlijk 24 uur van tevoren. Gedetailleerde informatie vindt u direct op de website van de luchtvaartmaatschappij.
Voed uzelf met uw eigen voorraad
Omdat de meest betrouwbare helpende hand zich echter aan het andere uiteinde van uw arm bevindt, is het een zekerheid om uw eigen eten voor te bereiden. Een snack in een doosje of zakje zou geen probleem moeten zijn, zolang het niet als vloeistof kan worden geclassificeerd. Vergeet dus soepen, smoothies of cocktails. Ook jam (in grotere hoeveelheden dan 100 ml), yoghurt en puddingdesserts of alles met saus kunnen problematisch zijn.
Zonder onnodige problemen zou u echter allerlei sandwiches, pastasalades, gebak of hartige taarten mee moeten kunnen nemen. Zorg ook dat u altijd een stuk fruit en groente, muesli- of raw-reep en soortgelijke noodvoorraden bij de hand heeft die niet snel bederven en dus ook na aankomst van pas komen.

Ideeën voor een glutenvrij en lactosevrij veganistisch menu geschikt voor aan boord:
- salade van favoriete groenten, kikkererwten, gierst, olijven en kruiden
- glutenvrije quiche met een vulling van tofu en spinazie
- wrap van maïstortilla (vulling bijvoorbeeld van avocado, groenten en bonen)
- toast van glutenvrij brood
- boekweit met geraspte wortel, appel, veenbessen, noten en kaneel

Geschikt om tussen de maaltijden door te snacken:
Tip tot slot: Niet alleen voor in het vliegtuig kan de praktische Built saladekom met neopreen hoes, die het eten tot 4 uur lang aangenaam warm houdt, van pas komen.
Heeft u zelf al eens met een soortgelijke situatie te maken gehad? Deel uw ervaringen met ons.